O Bolesławie Chrobrym Pieśń Srebrnozłota - Jacek Kowalski i Klub św. Ludwika

Na swojej najnowszej płycie 'O Bolesławie Chrobrym Pieśń Srebrnozłota' Jacek Kowalski i Klub św. Ludwika, za pomocą autorskich pieśni przy wtórze średniowiecznych instrumentów, przenoszą nas w czasy początków królestwa Polskiego. Przedstawiona w epicki sposób historia Bolesława Chrobrego nie jest jedynie głosem historyka, ale również barda, który analizuje i komentuje różnorakie wątki. Płyta ta to ważny głos polskiej kultury na 1000 - lecie koronacji Bolesława Chrobrego. 

Wydawnictwo uzupełnia książka zawierająca teksty i nuty pieśni oraz fotografie ze Złotej Kaplicy w Poznaniu – miejsca spoczynku pierwszych władców Polski: Bolesława Chrobrego i Mieszka I. To propozycja dla miłośników historii, muzyki dawnej i kultury średniowiecza oraz wszystkich, którzy mają w sercu Polskę.

***

Bolesław Chrobry, pierwszy polski król koronowany — zarazem śmiertelny grzesznik, jak i nieśmiertelny ideał monarchy — od zawsze godzien był pieśni i powieści. Zaistniał w nich niewątpliwie od razu, już za swego żywota, i trwa do dziś.

Nie mogło być inaczej, skoro swoim męstwem i myślą uczynił z małego ksiąstewka Polan — Polonię, czyli Polskę, nowe mocarstwo naszej części Europy. On też dał temu mocarstwu pierwsze wielkie dzieła sztuki, iście godne monarchy: katedry i palatia, których pozostałości napawają podziwem. Dał legendę — żywą w sto lat po Jego odejściu, może zatem opartą na twardych faktach — o żelaznych słupach, wbitych w nurty Dniepru i Sali na oznaczenie szerokich granic swojego władztwa. I legendę miecza, Szczerbca, któremu ulec miała kijowska Złota Brama. Wreszcie dał twory dłuta, pióra i dźwięków, które przepadły, bądź zniweczone zębem czasu i przemocą najeźdźców, bądź zakryte niepamięcią rodaków. Mamy je przecież prawo przeczuwać w tle monumentów, o których nam wiadomo. Tym bardziej, że środowiska i ludzie, należący do elity elit tamtej epoki, lgnęli do Bolesława, najwyraźniej zauroczeni Jego osobowością, ambicją i dziełem. A byli to: św. Wojciech, św. Bruno z Kwerfurtu, śś. Benedykt i Jan — eremici z Italii — nade wszystko zaś sam cesarz Otto III Rudy, który włożył Mu na skronie własny diadem i ofiarował replikę Włóczni Świętego Maurycego oraz, jak twierdzi w swojej Kronice francuski benedyktyn Ademar z Chabannes, dał Mu tron cesarza Karola Wielkiego, wydobyty wspólnie z Bolesławem  z grobu w kaplicy akwizgrańskiej. Trudno było wówczas o większe i poważniejsze dary. (...)

Piszący te słowa, odkąd dzieckiem będąc wstępował w miejsca owiane Bolesławową legendą — do katedry poznańskiej i katedry gnieźnieńskiej, do lednickiego palatium i gieckiego grodu — również zapragnął i próbował opiewać Bolesława i Jego czasy. Zamysł ten powiódł się dopiero teraz, w roku Millenium Regni Poloniæ, pod postacią cyklu pieśni i epickich zaśpiewów, składających się na O Bolesławie Chrobrym Pieśń Srebrnozłotą. Tak właśnie, Srebrnozłotą — «Złoto bowiem za Jego czasów było tak pospolite u wszystkich ludzi, jak dziś srebro, srebro zaś było tanie jak słoma» (jak mówi Anonim zwany Gallem wedle przekładu Romana Grodeckiego).

Słuchacz i czytelnik raczą przyjąć za rzecz oczywistą, że materia historii współgra z poetycką licencją. Takie jest prawo pieśni i powieści. Dukt Pieśni Srebrnozłotej podąża więc zarówno śladem faktów, jak i legend oraz mitów suflowanych przez kronikarzy. Jej bohaterowie żyli jednak rzeczywiście: św. Wojciech, opat Tuni, arcybiskup Hipolit, wojewoda Stojgniew, książę Dobromir i jego córka Emnilda — Bolesławowa małżonka — oraz Oda, Bolesławowa macocha. Niemniej Autor włożył w ich usta słowa, których nie zapisano i najpewniej przedłużył im rzeczywisty żywot. W istocie bowiem Emnilda nie dożyła mężowskiej koronacji, nie wiemy też, jak długo trwali na tym padole Stojgniew i Tuni. Co do żelaznych słupów w Dnieprze i Sali, czy srebrnej Statui Wolności ze złotym językiem — zaistniały one dopiero w pismach młodszych od Bolesława lat sto i siedemset.

Wszystkie one świadczą wszakże pospołu o tysiącletnim trwaniu Korony Królestwa Polskiego. O tym, że Ona, odkąd Bolesław za łaską Bożą powołał Ją do istnienia, nigdy nie umiera, choćby zapadła się pod ziemię. Tym bardziej wypada śpiewać o Nim i o Niej, posiłkując się pamięcią, kształtowaną przez myśl i inwencję wieków.

Ten bowiem, o kim się śpiewa i ten, którego legendę się głosi wszem  wobec — żyje pośród nas inaczej, niekiedy o wiele wyraziściej, niżeli ten, o którym jedynie piszą historycy.

Jacek Kowalski

***

Teksty i melodie: Jacek Kowalski

Opracowanie muzyczne: Tomasz Dobrzański

Wykonawcy: Jacek Kowalski (śpiew, gitara podróżna, lira średniowieczna), Agnieszka Obst-Chwała (fidel, rebek), Tomasz Dobrzański (flety podłużne, douçaine, szałamaja, citola) Jan Kiernicki (lutnie), Jacek Muzioł (instrumenty perkusyjne) 

Rejestracja i mastering: Przemysław Plaskota 

Na płycie:

1. Przedsłowie Galowe
2. Prolog
3. Początek
4. Przybycie Świętego Wojciecha
5. Konwersacja Bolesławowo-Wojciechowa
6. Egzorta
7. Vita Sancti Adalberti
8. Conventus Gnesnensis
9. Grób Karola Wielkiego
10. Zapowiedź
11. Srebrnozłota opowieść
12. Śmierć cesarska 
13. Discordia Merseburgensis
14. Miles ad prœlium. Woju do boju
15. Pokój i słupów wbicie
16. Wyprawa Kijowska
17. Koronacja
18. Zatronowanie
19. Mors Bolezlavi
20. Plancti Galli Anonymi fragmenta
21. Hymn o Koronie Polskiej